प्रकाशन दिनांक: 29-06-2019

NHSRCL चे व्यवस्थापकीय संचालक (MD), श्री. अचल खरे:

“मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पासाठी आवश्यक असलेली वन्यजीव मंजुरी (Wildlife Clearance) आणि CRZ मंजुरी प्राप्त झाली आहे. वन मंजुरीही (Forest Clearance) काही अटींसह प्रदान करण्यात आली आहे; ज्यामध्ये पर्यावरण मंत्रालयाने, कांदळवन क्षेत्रावरील (Mangrove region) परिणाम कमी करण्यासाठी ठाणे स्थानकाच्या रचनेचा (डिझाइनचा) आढावा घेण्याची सूचना केली होती.

मला हे सांगताना आनंद होत आहे की, आम्ही ही प्रक्रिया अत्यंत सविस्तरपणे पार पाडली. ठाणे स्थानकाचे मूळ ठिकाण न बदलता, कांदळवन क्षेत्रावरील परिणाम कमी करण्याचे विविध मार्ग आम्ही शोधून काढले. या सुधारित रचनेवर जपानी अभियंत्यांशी चर्चा करण्यात आली आणि त्यानुसार त्यात बदल करण्यात आले.

पार्किंग आणि प्रवासी हाताळणी क्षेत्र (Passenger handling zones) यांसारखी प्रवाशांसाठीची ठिकाणे आता कांदळवन क्षेत्राच्या बाहेर हलवण्यात आली आहेत. स्थानकाचे मूळ ठिकाण तेच असले तरी, रचनेत केलेल्या बदलांमुळे बाधित होणारे कांदळवन क्षेत्र लक्षणीयरीत्या कमी झाले आहे. यापूर्वी, ठाणे परिसरात सुमारे १२ हेक्टर कांदळवन क्षेत्र बाधित होण्याची शक्यता होती, जी आता कमी होऊन केवळ ३ हेक्टरवर आली आहे.

याचा परिणाम म्हणून, बाधित होणाऱ्या कांदळवनांच्या (झाडांच्या) संख्येत सुमारे २१,००० ने घट झाली आहे. यापूर्वी, सुमारे ५३,००० कांदळवने बाधित होण्याची अपेक्षा होती, परंतु आता ही संख्या कमी करून ३२,०४४ कांदळवनांपर्यंत खाली आणण्यात आली आहे.

मला हे देखील स्पष्ट करायचे आहे की, यामुळे कांदळवनांची निव्वळ हानी (Net loss) होत नाहीये. NHSRCL बाधित कांदळवनांची भरपाई १:५ या प्रमाणात करेल; यासाठी आवश्यक निधी 'कांदळवन कक्षाकडे' (Mangrove Cell) जमा केला जाईल आणि हा कक्ष भरपाई म्हणून वृक्षारोपण करण्याची जबाबदारी पार पाडेल.

त्यानुसार, बाधित होणाऱ्या ३२,०४४ कांदळवनांच्या बदल्यात, सुमारे १,६०,००० नवीन कांदळवनांचे वृक्षारोपण केले जाईल. या भरपाई स्वरूपातील वृक्षारोपणाचा संपूर्ण आर्थिक खर्च NHSRCL उचलणार असून, हे वृक्षारोपण 'कांदळवन कक्षा'च्या माध्यमातून केले जाईल.”