પ્રકાશન તારીખ: 02-06-2026

મુંબઈ–અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન પ્રોજેક્ટ હેઠળ મહારાષ્ટ્રની ત્રીજી પર્વતીય ટનલનું બ્રેકથ્રૂ પાલઘર જિલ્લાના દહાણુ તાલુકાના અંબેસરી ગામ ખાતે સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું છે.

આ ટનલ 417 મીટર લાંબી અને 14.4 મીટર પહોળી છે, જે બુલેટ ટ્રેન કોરિડોરના અપ અને ડાઉન બંને ટ્રેકને સમાવી શકે તે રીતે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે.

ટનલનું ખોદકામ બંને છેડેથી નિયંત્રિત ડ્રિલિંગ અને બ્લાસ્ટિંગ પદ્ધતિ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું. સમગ્ર ખોદકામ દરમિયાન માળખાકીય સ્થિરતા અને સલામતી સુનિશ્ચિત કરવા માટે અદ્યતન મોનિટરિંગ સિસ્ટમો અને ભૂ-તકનીકી સાધનોનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો.

ખોદકામ દરમિયાન કંપન, ટનલના વર્તન અને આસપાસની ઇમારતો તથા માળખાઓની સતત દેખરેખ માટે સરફેસ સેટલમેન્ટ પોઇન્ટ્સ (SSP), 3D ટાર્ગેટ્સ, સ્ટ્રેન ગેજ અને સીસ્મોગ્રાફ સહિતની રિયલ-ટાઇમ મોનિટરિંગ સિસ્ટમો સ્થાપિત કરવામાં આવી હતી.

ટનલની અંદર કાર્યરત શ્રમિકોની સલામતીને વિશેષ મહત્વ આપવામાં આવ્યું હતું. તેના માટે યોગ્ય વેન્ટિલેશન વ્યવસ્થા, અગ્નિ સુરક્ષા ઉપાયો, નિયંત્રિત પ્રવેશ વ્યવસ્થા અને સતત ભૂ-તકનીકી મોનિટરિંગ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવ્યું હતું.

ગુજરાત અને મહારાષ્ટ્રમાં પર્વતીય ટનલ (MT) ની સ્થિતિ

પ્રોજેક્ટની કુલ આઠ (08) પર્વતીય ટનલોમાંથી સાત (07) મહારાષ્ટ્રના પાલઘર જિલ્લામાં અને એક (01) ગુજરાતના વલસાડ જિલ્લામાં આવેલી છે.

• MT-08 (350 મીટર) નું બ્રેકથ્રૂ 5 ઓક્ટોબર 2023ના રોજ પૂર્ણ થયું હતું.
• MT-07 (417 મીટર) નું બ્રેકથ્રૂ 1 જૂન 2026ના રોજ પૂર્ણ થયું હતું.
• MT-06 (454 મીટર) નું બ્રેકથ્રૂ 3 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ પૂર્ણ થયું હતું.
• MT-05 (1.5 કિમી) નું બ્રેકથ્રૂ 2 જાન્યુઆરી 2026ના રોજ પૂર્ણ થયું હતું.
• MT-04 માં લગભગ 60% કામ પૂર્ણ થયું છે.
• MT-03 માં 80% થી વધુ ખોદકામ કાર્ય પૂર્ણ થયું છે.
• MT-02 અને MT-01 નું કામ સતત પ્રગતિ પર છે.

મુખ્ય મુદ્દાઓ

• આ પર્વતીય ટનલનું ખોદકામ પૂર્ણ થતાં મહારાષ્ટ્રમાં છેલ્લા પાંચ મહિનામાં ત્રણ પર્વતીય ટનલનું સફળતાપૂર્વક ઉત્ખનન પૂર્ણ થયું છે, જે પ્રોજેક્ટના સૌથી જટિલ વિભાગોમાંથી એકમાં ઝડપી પ્રગતિ દર્શાવે છે.
• વાપી અને બોઈસર બુલેટ ટ્રેન સ્ટેશનો વચ્ચે આવેલી તમામ ત્રણ પર્વતીય ટનલનું ઉત્ખનન સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ થયું છે. મુંબઈ–અમદાવાદ બુલેટ ટ્રેન કોરિડોર મહારાષ્ટ્રના બોઈસર અને ગુજરાતના વાપી વચ્ચે આવેલા મહત્વપૂર્ણ ઔદ્યોગિક વિસ્તારમાંથી પસાર થાય છે, જ્યાં બાંધકામનું કામ ઝડપી ગતિએ આગળ વધી રહ્યું છે. આ બંને ઔદ્યોગિક શહેરો વચ્ચેના માર્ગમાં ત્રણ (03) પર્વતીય ટનલ (MT-08, MT-07 અને MT-06) સામેલ છે.