प्रकाशन दिनांक: 03-09-2025
या प्रकल्पासाठी पूर्ण झालेला हा नववा पोलादी पूल आहे
मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पांतर्गत, गुजरातमध्ये नाडियादजवळ NH-48 (दिल्ली, मुंबई आणि चेन्नईला जोडणारा महामार्ग) वरून, २ × १०० मीटर लांबीच्या पोलादी पुलाचा दुसरा १०० मीटरचा गाळा (span) यशस्वीरित्या उभारण्यात आला.
या पोलादी पुलाचा पहिला १०० मीटरचा गाळा एप्रिल २०२५ मध्ये पूर्ण करण्यात आला होता. गुजरातमध्ये नियोजित असलेल्या १७ पोलादी पुलांपैकी पूर्ण झालेला हा नववा पूल आहे.
प्रत्येकी १०० मीटरच्या दोन गाळ्यांनी बनलेल्या या पोलादी पुलाचे वजन सुमारे २८८४ मेट्रिक टन आहे; याची उंची १४.६ मीटर आणि रुंदी १४.३ मीटर आहे. उत्तर प्रदेशातील हापूरजवळ असलेल्या सालासर येथील एका कार्यशाळेत (workshop) निर्मिती करण्यात आलेला हा पोलादी पूल, १०० वर्षांच्या कार्यकाळासाठी (आयुष्यासाठी) डिझाइन करण्यात आला आहे.
NH-48 हा भारतातील सर्वात व्यस्त सहा-पदरी महामार्गांपैकी एक आहे (ज्यावर प्रत्येक बाजूला तीन मार्गिका आहेत). पुलाचा दुसरा गाळा महामार्गावरून उभारण्यासाठी, तो एका टोकाकडून १०० मीटर अंतरापर्यंत सरकवून (sliding) पुढे नेण्यात आला. वाहतुकीचा प्रवाह सुरळीत राहावा आणि रस्ते वापरकर्त्यांना होणारा व्यत्यय कमीत कमी असावा, यासाठी ही उभारणी प्रक्रिया एका नियोजित वेळापत्रकानुसार पार पाडण्यात आली.
२०० मीटर लांबीचा हा पोलादी पूल, सुमारे १,१४,१७२ 'टॉर-शिअर टाईप हाय स्ट्रेंथ' (TTHS) बोल्ट्स, C5 प्रणालीचे रंगकाम (painting) आणि इलास्टोमेरिक बेअरिंग्जचा वापर करून बांधण्यात आला आहे.
हे जमिनीपासून १४.९ मीटर उंचीवर असलेल्या तात्पुरत्या आधारस्तंभांवर (trestles) जोडण्यात आले होते; त्यानंतर, प्रत्येकी २५० टन वजन उचलण्याची क्षमता असलेल्या दोन अर्ध-स्वयंचलित जॅक्स आणि 'मॅक-अलॉय' (Mac-alloy) सळ्यांचा वापर करणाऱ्या एका स्वयंचलित यंत्रणेच्या साहाय्याने ते हलवण्यात आले. संपूर्ण मार्गिकेसाठी (corridor) एकूण २८ पोलादी पुलांचे नियोजन करण्यात आले आहे; यापैकी ११ पूल महाराष्ट्रात, तर १७ पूल गुजरातमध्ये आहेत. **गुजरातमध्ये पूर्ण झालेल्या पोलादी पुलांचा तपशील:**
| अ.क्र. क्र. |
स्थान |
पोलादी पुलाची लांबी (मीटरमध्ये) |
पोलादी पुलाचे वजन (MT मध्ये) |
| 1 |
राष्ट्रीय महामार्ग 53 वरून, सुरत |
70 |
673 |
| 2 |
भारतीय रेल्वेच्या वडोदरा-अहमदाबाद मुख्य मार्गावरून, नडियाद जवळ |
100 |
1486 |
| 3 |
दिल्ली-मुंबई राष्ट्रीय द्रुतगती महामार्गावरून, वडोदरा जवळ |
230 (130 + 100) |
4397 |
| 4 |
दादरा आणि नगर हवेलीमध्ये, सिल्वासा जवळ |
100 |
1464 |
| 5 |
पश्चिम रेल्वे मार्गावरून, वडोदरा |
60 |
645 |
| 6 |
दोन DFCC मार्ग आणि दोन पश्चिम रेल्वे मार्गांवरून, सुरत |
100, 60 |
2040 |
| 7 |
दोन DFCC मार्गांवरून, वडोदरा जवळ |
70 |
674 |
| 8 |
DFCC मार्गांवरून, भरूच जवळ |
100 |
1400 |
| 9 |
NH-48 वर, नाडियाद जवळ |
2 × 100 |
2884 |
संबंधित प्रतिमा