प्रकाशन दिनांक: 06-08-2025
गुजरातच्या वडोदरा जिल्ह्यात, विश्वामित्री नदीवरील पुलाचे काम मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन प्रकल्पासाठी पूर्ण करण्यात आले आहे. या प्रकल्पांतर्गत गुजरातमध्ये नियोजित असलेल्या २१ नदी पुलांपैकी, पूर्ण झालेला हा सतरावा पूल आहे.
८० मीटर लांबीचा हा पूल पश्चिम रेल्वेच्या वडोदरा-सुरत मुख्य मार्गाला लागूनच स्थित आहे. या पुलामध्ये तीन खांबांचा (piers) समावेश आहे; त्यापैकी एक खांब नदीच्या प्रवाहामध्ये, तर उर्वरित दोन खांब नदीच्या दोन्ही तीरांवर (प्रत्येकी एका बाजूला एक) उभारण्यात आले आहेत.
वडोदराच्या शहरी भागातून जाणारा हा पूल, या जिल्ह्याच्या पायाभूत सुविधांमधील एक अत्यंत महत्त्वाचा घटक ठरला आहे. वडोदरा हे एक अत्यंत गजबजलेले शहरी केंद्र असल्याने, शहराच्या मधून पूल उभारण्यासाठी उत्कृष्ट नियोजन आणि वडोदरा महानगरपालिका तसेच इतर स्थानिक प्राधिकरणांशी योग्य समन्वय साधणे आवश्यक होते.
बुलेट ट्रेनचा मार्ग (alignment) वडोदरा शहर आणि त्याच्या आसपासच्या परिसरात, विश्वामित्री नदीला एकूण नऊ वेगवेगळ्या ठिकाणी ओलांडून जातो.
मुख्य नदी पुलाव्यतिरिक्त, उर्वरित आठ ओलांडमार्गांपैकी (crossings) तीन कामे यापूर्वीच पूर्ण झाली आहेत, तर इतर ठिकाणी बांधकाम सुरू आहे.
या नदी पुलाची ठळक वैशिष्ट्ये खालीलप्रमाणे आहेत:
- लांबी: ८० मीटर
- प्रत्येकी ४० मीटरचे दोन 'स्पॅन्स' (गाळे), जे 'स्पॅन-बाय-स्पॅन' (SBS) पद्धतीचा वापर करून बांधण्यात आले आहेत
- स्तंभाची (Pier) उंची: २६ ते २९.५ मीटर
- ५.५ मीटर व्यासाचे तीन गोलाकार स्तंभ
- प्रत्येक स्तंभाला १.८ मीटर व्यास आणि ५३ मीटरपर्यंत लांबी असलेल्या १२ पाइल्सचा (पायांच्या) आधार आहे
- वडोदरा बुलेट ट्रेन स्थानकापासून अंदाजे ३ किमी अंतरावर स्थित
- वडोदरा जिल्ह्यातील आणखी एक पूर्ण झालेला नदी पूल 'ढाढर' नदीवर (१२० मीटर) आहे
अतिरिक्त माहिती:
मुंबई-अहमदाबाद बुलेट ट्रेन कॉरिडॉरमध्ये २५ नदी पुलांचा समावेश आहे; यापैकी २१ पूल गुजरातमध्ये आणि ४ पूल महाराष्ट्रात आहेत.
गुजरातमध्ये नियोजित असलेल्या २१ नदी पुलांपैकी १७ पुलांची कामे पूर्ण झाली आहेत. हे पूल खालील नद्यांवर बांधण्यात आले आहेत: पार (वलसाड जिल्हा), पूर्णा (नवसारी जिल्हा), मिंढोला (नवसारी जिल्हा), अंबिका (नवसारी जिल्हा), औरंगा (वलसाड जिल्हा), वेन्गानिया (नवसारी जिल्हा), मोहर (खेडा जिल्हा), ढाढर (वडोदरा जिल्हा), कोलाक (वलसाड जिल्हा), वात्रक (खेडा जिल्हा), कावेरी (नवसारी जिल्हा), खरेरा (नवसारी जिल्हा), मेश्वा (खेडा जिल्हा), किम (सुरत जिल्हा), दरोठा (वलसाड जिल्हा), दमनगंगा (वलसाड जिल्हा) आणि विश्वामित्री (वडोदरा जिल्हा).
संबंधित प्रतिमा